Leefstijlprogramma (GLI): de gecombineerde leefstijlinterventie
Een gecombineerde leefstijlinterventie (GLI) is een leefstijlprogramma van twee jaar waarin je begeleiding krijgt bij gezond eten, meer bewegen en het veranderen van gewoontes. Het zit in de basisverzekering, gaat niet van je eigen risico af en je start via een verwijzing van je huisarts. Voor veel mensen met obesitas is het de eerste stap, en vaak een voorwaarde voor vergoeding van andere behandelingen.
In het kort
- Een GLI is een leefstijlprogramma van ongeveer twee jaar voor voeding, bewegen en gedrag, met een leefstijlcoach.
- Je komt in aanmerking met een BMI van 35 of hoger, of met een BMI van 25 tot 35 plus een grote buikomvang of een ziekte die met je gewicht samenhangt.
- De GLI wordt vergoed uit de basisverzekering en gaat niet van je eigen risico af. Je start via je huisarts.
- Volgens de RIVM-monitor was 47% van wie het hele programma afrondde minstens 5% van het gewicht kwijt.
Wat is een GLI?
GLI staat voor gecombineerde leefstijlinterventie. "Gecombineerd" betekent dat het programma drie dingen tegelijk aanpakt: voeding, bewegen en gedrag. Je leert ongezonde gewoontes stap voor stap te vervangen door gezonde, en je krijgt hulp om die gewoontes vast te houden, ook als het een keer tegenzit.
Een GLI is geen dieet en geen sportabonnement. Je wordt begeleid door een leefstijlcoach, soms samen met een diëtist of fysiotherapeut. Dat gebeurt in groepsbijeenkomsten, in individuele gesprekken of een combinatie daarvan, afhankelijk van het programma. Het doel is een gezonde verandering in gedrag op de lange termijn, niet snel een paar kilo kwijt.
Obesitas is een chronische ziekte met veel oorzaken, zoals erfelijkheid, hormonen, slaap en stress. Een GLI verandert daar niets aan, maar helpt je wel met wat je zelf kunt doen. Lees meer over de vele oorzaken van obesitas als chronische ziekte.
Voor wie is een GLI?
Een GLI is voor volwassenen vanaf 18 jaar met overgewicht of obesitas en een verhoogd gezondheidsrisico. Het Zorginstituut noemt drie situaties waarin je recht hebt op een vergoede GLI:
| Je BMI | Extra voorwaarde |
|---|---|
| 25 tot 35 | Een grote buikomvang: 88 cm of meer bij vrouwen, 102 cm of meer bij mannen |
| 25 tot 35 | Eén of meer ziektes die met overgewicht samenhangen, zoals diabetes type 2, hoge bloeddruk of slaapapneu |
| 35 of hoger | Geen extra voorwaarde |
Met een BMI onder 25 wordt een GLI niet vergoed. Weet je je BMI niet? Bereken je BMI en meet je buikomvang. Je huisarts beoordeelt uiteindelijk of je in aanmerking komt. Met de check welke behandeling bij je past krijg je vooraf een eerste indicatie.
Ook bij een hoge BMI. Een GLI is er niet alleen voor mensen met licht overgewicht. Heb je een BMI van 35 of hoger, dan kom je in aanmerking. Bij ernstige obesitas is een GLI alleen vaak niet genoeg, maar de gewoontes die je leert, heb je bij elke vervolgbehandeling nodig.
Vergoeding en kosten
Een GLI wordt vergoed uit de basisverzekering. Je hebt dus geen aanvullende verzekering nodig. De kosten vallen niet onder het verplicht eigen risico en je betaalt geen eigen bijdrage. Je betaalt dus niets, ook als je je eigen risico van € 385 in 2026 nog niet hebt verbruikt.
Voorwaarde is wel dat je een verwijzing van je huisarts hebt en dat het programma een erkend GLI-programma is. Een abonnement op een sportschool of sportclub valt niet onder de vergoeding. Bekijk wat elke behandeling tegen obesitas kost, van GLI tot maagverkleining.
Duur en opbouw
Een GLI duurt ongeveer twee jaar en bestaat uit twee fasen:
Behandelfase
Het eerste deel van het programma; in de RIVM-monitor is dat een behandeltraject van 9 maanden. Je hebt vaker contact met je leefstijlcoach en leert over gezond eten, meer bewegen en het veranderen van gewoontes.
Onderhoudsfase
Het tweede jaar. De afspraken zijn minder vaak. Het gaat erom dat je de gezonde keuzes inpast in je dagelijks leven, en dat je hulp krijgt als je terugvalt.
Hoe vaak je afspraken hebt en of je in een groep of alleen werkt, verschilt per programma. Vraag dat na voordat je begint.
Erkende programma's
Alleen een erkend GLI-programma wordt vergoed. Het RIVM houdt de lijst met erkende programma's bij, en ook Loket Gezond Leven van het RIVM geeft er informatie over. Op het moment van schrijven staan er negen programma's op de lijst, waaronder programma's met een online variant.
De programma's verschillen in opzet: meer groepslessen of meer individuele gesprekken, meer nadruk op bewegen of op voeding, fysiek of deels online. Ze duren allemaal ongeveer twee jaar en hebben een behandel- en een onderhoudsfase. Obesitas Nederland raadt geen specifiek programma of aanbieder aan. Welke programma's er bij jou in de buurt zijn, hoor je van je huisarts of lees je op de lijst van erkende GLI-programma's van het RIVM.
Wat levert een GLI op?
Met een GLI val je gemiddeld een paar procent van je lichaamsgewicht af. Dat lijkt weinig, maar al 5 tot 10 procent gewichtsverlies geeft vaak merkbare gezondheidswinst, zoals een betere bloedsuiker en bloeddruk.
Het RIVM volgt de GLI sinds 2019 en publiceert twee keer per jaar cijfers. Volgens het rapport van juni 2024 waren er in totaal ruim 102.000 mensen met een GLI gestart.
| Moment | Minstens 5% gewichtsverlies | Kwaliteit van leven (schaal 0–100) |
|---|---|---|
| Na de behandelfase (9 maanden) | 32% van de deelnemers | Gemiddeld 7,5 punten hoger |
| Na afronden van het hele programma (2 jaar) | 47% van de deelnemers | Gemiddeld 12,9 punten hoger |
- Gewicht: volgens de RIVM-monitor was bijna de helft (47%) van de deelnemers die het hele programma afrondden minstens 5% van hun gewicht kwijt. Na de eerste fase was dat 32%.
- Kwaliteit van leven: die ging bij deelnemers die het hele programma afrondden gemiddeld 12,9 punten omhoog, op een schaal van 0 tot 100.
- Gewoontes: je leert vaste eetmomenten, meer beweging en omgaan met terugval. Die gewoontes helpen ook bij medicijnen of na een operatie.
Stel: je bent 1,70 m lang en je weegt 118 kilo. Je BMI is dan 40,8, dus je komt zonder extra voorwaarde in aanmerking. Een gewichtsverlies van 5% is voor jou 5,9 kilo: je weegt dan 112,1 kilo, met een BMI van 38,8. Dat is echte gezondheidswinst, maar je hebt nog steeds obesitas. Weeg je bij dezelfde lengte 80 kilo (BMI 27,7) en is je buikomvang als vrouw 88 cm of meer, dan kom je ook in aanmerking.
Eerlijk is eerlijk: bij ernstige obesitas is een GLI alleen meestal niet genoeg. Je lichaam reageert op afvallen met meer honger en een lager energieverbruik. Dat is biologie, geen falen. Lees mythes en feiten over afvallen en obesitas.
De GLI als voorwaarde voor andere behandelingen
In Nederland wordt obesitas stap voor stap behandeld. Een GLI speelt daarin vaak een sleutelrol:
- Afvalmedicatie: Saxenda (liraglutide) en Mysimba worden alleen onder strikte voorwaarden vergoed, onder meer als een leefstijlprogramma onvoldoende heeft geholpen. Wegovy en Mounjaro worden voor obesitas in 2026 meestal niet vergoed. Het Zorginstituut onderzoekt of dat verandert; een eerdere leefstijlinterventie zou daarbij een voorwaarde zijn. Lees de stand van zaken rond vergoeding van de afvalprik.
- Maagverkleining: voor een vergoede operatie moeten eerdere begeleide pogingen om af te vallen onvoldoende hebben geholpen. Een GLI is daarom meestal een voorwaarde, of een goede eerste stap. Bekijk de voorwaarden voor een vergoede maagverkleining.
Heb je een GLI gevolgd en was het niet genoeg? Dan heb je niet gefaald. Je hebt juist een belangrijke stap gezet om te kunnen kijken naar een volgende behandeling. Lees welke behandelingen er zijn bij obesitas en de eerlijke vergelijking tussen prik en maagverkleining.
Zo begin je met een GLI
Bereid je voor
Bereken je BMI, meet je buikomvang en schrijf op welke klachten of ziektes je hebt, zoals hoge bloeddruk of diabetes.
Maak een afspraak met je huisarts
Zeg dat je het over je gewicht wilt hebben en over een leefstijlprogramma. De huisarts of praktijkondersteuner kijkt of je aan de voorwaarden voldoet.
Krijg een verwijzing
Voldoe je aan de voorwaarden, dan verwijst de huisarts je naar een leefstijlcoach met een erkend programma.
Start het programma
Je begint met een intakegesprek. Samen met de leefstijlcoach stel je doelen die bij jou passen.
Vind je het moeilijk om erover te beginnen? Dat herkennen veel mensen. Lees hoe je de eerste stap naar de huisarts zet.
Veelgestelde vragen over het leefstijlprogramma (GLI)
Hoe lang duurt een GLI?
Een GLI duurt ongeveer twee jaar. Het eerste jaar is de behandelfase, met vaker contact met je leefstijlcoach. Het tweede jaar is de onderhoudsfase, waarin je leert de gezonde gewoontes vast te houden in je dagelijks leven. Hoe vaak je afspraken hebt, verschilt per programma. Lees hoe lang andere behandelingen tegen obesitas duren.
Telt je buikomvang mee voor een GLI?
Ja, je buikomvang telt mee voor een GLI als je BMI tussen 25 en 35 ligt. Met een buikomvang van 88 cm of meer (vrouwen) of 102 cm of meer (mannen) kom je dan in aanmerking. Ook zonder grote buikomvang kan het, als je een ziekte hebt die met overgewicht samenhangt. Lees hoe BMI en buikomvang samen je gezondheidsrisico bepalen.
Kun je een GLI volgen met een BMI boven de 40?
Ja, met een BMI van 35 of hoger kom je altijd in aanmerking voor een GLI, dus ook met een BMI boven de 40. Bij zo'n BMI is een GLI alleen vaak niet genoeg, en komen afvalmedicatie of een maagverkleining eerder in beeld. Bespreek dat met je huisarts. Lees waarom blijven proberen met leefstijl alleen niet altijd de beste keuze is.
Welke ziektes tellen mee voor een GLI bij een BMI tussen 25 en 35?
Bij een BMI tussen 25 en 35 tellen ziektes mee die met overgewicht samenhangen, zoals diabetes type 2, hoge bloeddruk en slaapapneu. Heb je zo'n ziekte, dan kom je in aanmerking voor een vergoede GLI, ook zonder grote buikomvang. Je huisarts beoordeelt of je situatie meetelt. Bekijk welke ziektes met obesitas samenhangen.
Hoeveel procent van de deelnemers valt minstens 5% af met een GLI?
Van de deelnemers die de hele GLI afronden, verliest bijna de helft (47%) minstens 5% van het lichaamsgewicht, volgens de RIVM-monitor uit 2024. Na de eerste fase was dat 32%. Al 5 tot 10 procent gewichtsverlies geeft vaak merkbare gezondheidswinst, zoals een betere bloedsuiker en bloeddruk. Het is een gemiddelde: resultaten verschillen per persoon.
Verbetert je kwaliteit van leven door een GLI?
Ja, bij deelnemers die de GLI afrondden, ging de kwaliteit van leven volgens de RIVM-monitor gemiddeld 12,9 punten omhoog, op een schaal van 0 tot 100. Na de eerste fase was dat 7,5 punten. Veel mensen merken ook dat ze meer energie hebben, ook als ze niet veel afvallen. Lees hoe lotgenoten je kunnen steunen.
Hoeveel erkende GLI-programma's zijn er?
Op het moment van schrijven staan er negen erkende GLI-programma's op de lijst van het RIVM. Alleen deze programma's worden vergoed uit de basisverzekering. Ze duren allemaal ongeveer twee jaar, maar verschillen in opzet, zoals groep of individueel en fysiek of deels online. Welke er bij jou in de buurt zijn, hoor je van je huisarts.
Wat is het verschil tussen de behandelfase en de onderhoudsfase van een GLI?
In de behandelfase van een GLI, ongeveer het eerste jaar, heb je vaker contact en leer je nieuwe gewoontes rond eten, bewegen en gedrag. In de onderhoudsfase, het tweede jaar, zijn de afspraken minder vaak. Dan gaat het om volhouden in je dagelijks leven en om hulp bij terugval.
Krijg je een GLI in een groep of individueel?
Een GLI krijg je in een groep, individueel of met een combinatie van beide; dat verschilt per erkend programma. In een groep deel je ervaringen met mensen in dezelfde situatie, individueel is er meer ruimte voor jouw vragen. Er zijn ook programma's met een online variant. Vraag je huisarts welke vormen er bij jou in de buurt zijn.
Wie begeleidt je tijdens een GLI?
Tijdens een GLI begeleidt een leefstijlcoach je, soms samen met een diëtist of fysiotherapeut. Zij helpen je met gezonde voeding, eetgewoontes en bewegen. Heb je daarnaast psychische hulp nodig, bijvoorbeeld bij emotie-eten, dan kan dat aanvullend via je huisarts of specialist. Lees hoe zorgverleners samenwerken bij obesitas.
Is een GLI hetzelfde als een dieet?
Nee, een GLI is geen dieet. Een dieet gaat meestal over een korte periode minder eten; een GLI helpt je twee jaar lang om je voeding, beweging en gewoontes blijvend te veranderen. Juist daardoor is het doel een gezonde verandering op de lange termijn. Bij diëten komen de kilo's vaak terug; lees waarom in de oorzaken van obesitas.
Wordt een sportschoolabonnement vergoed binnen een GLI?
Nee, een abonnement op een sportschool of sportclub wordt niet vergoed binnen een GLI. De vergoeding geldt voor de begeleiding in het erkende programma, zoals de gesprekken en bijeenkomsten met je leefstijlcoach. Sommige aanvullende verzekeringen vergoeden wel extra diëtiek of fysiotherapie. Lees wat je vooraf navraagt bij je zorgverzekeraar.
Telt een GLI mee voor vergoeding van de afvalprik?
Een GLI kan meetellen voor vergoeding van afvalmedicatie. Saxenda en Mysimba worden alleen onder strikte voorwaarden vergoed, onder meer als een leefstijlprogramma onvoldoende heeft geholpen. Voor Wegovy en Mounjaro onderzoekt het Zorginstituut vergoeding, met een eerdere leefstijlinterventie als voorwaarde; een besluit is er nog niet. Lees de voorwaarden voor vergoeding van Saxenda.
Is een GLI zinvol als je een maagverkleining overweegt?
Ja, een GLI is ook zinvol als je een maagverkleining overweegt. Een vergoede operatie komt pas in beeld als eerdere begeleide pogingen om af te vallen onvoldoende hielpen, en een GLI telt daarbij mee. Bovendien heb je de gewoontes die je leert na de operatie hard nodig. Lees hoe het leven na een maagverkleining eruitziet.
Wat vraag je je huisarts over een GLI?
Vraag je huisarts of je met je BMI, buikomvang en gezondheid in aanmerking komt voor een GLI, welke erkende programma's er in de buurt zijn en of die in een groep of individueel werken. Vraag ook wat de volgende stap is als het niet genoeg helpt. Neem de uitkomst van de check voor behandelingen bij obesitas mee.
Bronnen
- Zorginstituut Nederland – Gecombineerde leefstijlinterventie (GLI) (Zvw)
- RIVM – Gecombineerde leefstijlinterventie
- RIVM – Erkende GLI-programma's
- RIVM (juni 2024) – Bijna de helft van de deelnemers verloor na afronden GLI minimaal 5% van het gewicht
- Richtlijnendatabase – Gecombineerde leefstijlinterventie
- Zorginstituut Nederland – Zorg bij overgewicht en obesitas